กายภาพบำบัดผู้ป่วยมะเร็ง ระหว่างให้คีโม นอนนาน และหลังการรักษา ที่บ้าน
ปรับปรุงล่าสุด 28 ตุลาคม 2569 · ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่การวินิจฉัย — นักกายภาพบำบัดจะประเมินอาการของแต่ละคนก่อนรักษา

ระหว่างและหลังการรักษามะเร็ง เช่น ผ่าตัด เคมีบำบัด (คีโม) หรือฉายแสง ผู้ป่วยหลายคนอ่อนเพลีย อ่อนแรง ปวด ข้อติด หรือแขนบวม และหลายคนต้องนอนพักอยู่บนเตียงเป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือน ยิ่งนอนนาน กล้ามเนื้อยิ่งลีบและลุกเดินยากขึ้น กายภาพบำบัดช่วยคงความแข็งแรง ลดอาการเหล่านี้ และให้ทำกิจวัตรได้เองมากที่สุด ร่วมกับการรักษาของแพทย์ ไปจนถึงการดูแลให้สุขสบายในระยะท้าย
ให้คีโมหรือนอนพักนาน ร่างกายเปลี่ยนอย่างไร
ยาเคมีบำบัดทำให้อ่อนเพลีย คลื่นไส้ เบื่ออาหาร บางชนิดทำให้ปลายมือปลายเท้าชา ผู้ป่วยจึงมักนอนพักเกือบทั้งวันในช่วงหลังให้ยา พอนอนติดต่อกันหลายวัน กล้ามเนื้อขาและลำตัวจะลีบและอ่อนแรงลงเร็ว โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ จนรอบถัดไปลุกจากเตียงหรือเดินเข้าห้องน้ำเองไม่ได้
ขยับบนเตียงได้แม้วันที่อ่อนเพลีย
ไม่ต้องรอให้หายเหนื่อยก่อนค่อยขยับ วันที่ไม่มีแรงก็ทำได้ทีละน้อย นักกายภาพจะสอนท่าที่เหมาะกับผู้ป่วยแต่ละคน และปรับให้เบาลงในวันหลังให้ยา
- กระดกข้อเท้าขึ้นลงและหมุนข้อเท้า ช่วยการไหลเวียนเลือดที่ขา
- หายใจเข้าลึก ๆ ช้า ๆ และฝึกไออย่างมีประสิทธิภาพ ช่วยให้ปอดขยาย
- งอเหยียดเข่า ยกแขน ขยับไหล่ ทีละข้าง
- พลิกตะแคงตัวและเปลี่ยนท่าบ่อย ๆ ลดแรงกดที่ผิว
- ลุกนั่งห้อยขาข้างเตียง ยืนข้างเตียง แล้วค่อยเดินระยะสั้นในบ้านเมื่อพร้อม
อ่านต่อค่ากายภาพบำบัดที่บ้าน ราคาเท่าไร: นักกายภาพบำบัดตามบ้าน รวมอะไรบ้าง และเลือกแบบไหนคุ้มออกกำลังให้ปลอดภัยตามผลเลือดและการรักษา
ช่วงให้คีโม ผลเลือดเปลี่ยนได้ทุกรอบ นักกายภาพจะดูผลเลือดล่าสุดและคำสั่งของแพทย์ก่อนฝึกทุกครั้ง แล้วปรับความหนักตามนั้น เช่น เม็ดเลือดแดงต่ำ (ซีด) ให้ฝึกเบาและพักบ่อย เกล็ดเลือดต่ำให้เลี่ยงท่าที่เสี่ยงกระแทกหรือล้ม เม็ดเลือดขาวต่ำให้ระวังการติดเชื้อเป็นพิเศษ ถ้ามะเร็งลามไปที่กระดูก ต้องเลี่ยงท่าที่ลงน้ำหนักหรือบิดกระดูกส่วนนั้น
ผู้ป่วยที่มีสายให้ยาหรือสายสวนที่หน้าอกหรือแขน นักกายภาพจะเลือกท่าที่ไม่ดึงรั้งสาย
ครอบครัวช่วยได้อย่างไร
- ชวนผู้ป่วยลุกนั่งกินข้าว ไม่กินบนเตียง และลุกเดินไปห้องน้ำเองเมื่อทำได้
- ช่วยพลิกตัวทุก 2 ชั่วโมงในผู้ป่วยที่ขยับเองไม่ได้ และดูผิวบริเวณกระดูกยื่นทุกวัน
- ทำท่าที่นักกายภาพสอนไว้ด้วยกันวันละหลายรอบ รอบละสั้น ๆ
- จัดบ้านให้เดินสะดวก ไฟสว่าง ไม่มีของวางเกะกะ เพื่อป้องกันการล้ม
นักกายภาพบำบัดช่วยอะไรบ้าง
- ออกกำลังกายที่ปรับตามแรงและผลเลือดในแต่ละวัน ช่วยลดอาการอ่อนเพลีย
- ฟื้นฟูการเคลื่อนไหวหลังผ่าตัด เช่น ไหล่และแขนหลังผ่าตัดเต้านม
- ดูแลแขนหรือขาบวมจากต่อมน้ำเหลือง ด้วยการออกกำลังและคำแนะนำ ร่วมกับทีมแพทย์
- ฝึกลุก นั่ง เดิน และป้องกันการล้ม
- จัดท่าและการเคลื่อนไหวเพื่อลดปวดและให้สุขสบาย รวมถึงในผู้ป่วยระยะท้าย
ทำไมทำกายภาพที่บ้าน
ผู้ป่วยมะเร็งมักอ่อนเพลียและภูมิคุ้มกันต่ำในบางช่วง การไม่ต้องเดินทางช่วยประหยัดแรงและลดการพบคนจำนวนมาก นักกายภาพปรับการฝึกตามแรงของผู้ป่วยในวันนั้นได้ และครอบครัวมีส่วนร่วมได้
ควรหยุดและแจ้งแพทย์เมื่อ
- มีไข้ 38 องศาขึ้นไป หรือหนาวสั่น (โดยเฉพาะช่วงเคมีบำบัด)
- แขนหรือขาบวมแดงร้อนทันที หรือน่องปวดบวมข้างเดียว
- ปวดกระดูกมากขึ้นทันที หรือปวดตอนกลางคืน
- เหนื่อยหอบ เจ็บหน้าอก เลือดออกผิดปกติ จ้ำเลือดขึ้นตามตัว หรือชาอ่อนแรงทันที
- ปวดหลังร่วมกับขาอ่อนแรง หรือกลั้นปัสสาวะอุจจาระไม่ได้
นักกายภาพบำบัดเยี่ยมบ้านที่ถนัดผู้ป่วยระยะท้าย
ทั้งหมด 24 คน
กภ. หมิว เมืองลพบุรี · ประสบการณ์ 11 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)บาดเจ็บไขสันหลังพาร์กินสัน ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. กานต์ เมืองสมุทรสาคร · ประสบการณ์ 11 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)บาดเจ็บไขสันหลังระบบประสาทอื่น ๆ ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. เมย์ ศรีราชา · ประสบการณ์ 3 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)พาร์กินสันผู้ป่วยติดเตียง ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. เมจิ วังน้อย · ประสบการณ์ 1 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)บาดเจ็บไขสันหลังผู้ป่วยติดเตียง ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. ไจ๋ เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย · ประสบการณ์ 1 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)บาดเจ็บไขสันหลังพาร์กินสัน ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. จอห์น เมืองเชียงใหม่ · ประสบการณ์ 11 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)บาดเจ็บไขสันหลังพาร์กินสัน ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
กภ. คลีน คลองเขื่อน · ประสบการณ์ 1 ปีหลอดเลือดสมอง (Stroke)ระบบประสาทอื่น ๆผู้ป่วยติดเตียง ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วดูโปรไฟล์และขอให้ดูแล
เมืองชลบุรี ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
เขตลาดพร้าว ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
เมืองพิษณุโลก ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
เขตสวนหลวง ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
สามพราน ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
นครไทย ตรวจสอบใบประกอบวิชาชีพแล้วยังไม่ได้เปิดโปรไฟล์ · ทีมงานจัดให้ได้
และอีก 11 คน
บอกอาการและที่อยู่ของคนไข้ ทีมงานจัดคนที่ถนัดและอยู่ใกล้บ้านให้
ดูนักกายภาพที่ถนัดเรื่องนี้ทั้งหมดมีในจังหวัด: กรุงเทพมหานคร 6 คน · ชลบุรี 3 คน · เชียงใหม่ · พิษณุโลก · ปทุมธานี · ขอนแก่น และจังหวัดอื่น
ทันสุข จัดนักกายภาพไปดูแลผู้ป่วยมะเร็งถึงบ้าน
ทีมงานประเมินอาการเบื้องต้น นักกายภาพของทันสุขที่มีใบประกอบวิชาชีพและถนัดอาการนี้ ใกล้บ้านคุณ ไปดูแลถึงบ้าน ครอบครัวติดตามผลการรักษาได้ทุกครั้งผ่านมือถือ
ราคาเริ่มต้นครั้งละ 1,280 บาท (ตามพื้นที่)
หานักกายภาพบำบัดถึงบ้าน ใกล้คุณ
- กายภาพบำบัดที่บ้าน กรุงเทพมหานคร
- กายภาพบำบัดที่บ้าน เชียงใหม่
- กายภาพบำบัดที่บ้าน ปทุมธานี
- กายภาพบำบัดที่บ้าน ขอนแก่น
- กายภาพบำบัดที่บ้าน ชลบุรี
- กายภาพบำบัดที่บ้าน ภูเก็ต
- กายภาพบำบัดที่บ้าน พิษณุโลก
- กายภาพบำบัดที่บ้าน ฉะเชิงเทรา
คำถามที่พบบ่อย
ระหว่างให้คีโม ควรนอนพักอย่างเดียวไหม?
ไม่ควรนอนอย่างเดียวตลอด การพักสำคัญ แต่การนอนติดต่อกันหลายวันทำให้กล้ามเนื้อลีบและอ่อนเพลียมากขึ้น ควรขยับร่างกายเบา ๆ ทุกวันตามแรงที่มี เช่น ขยับแขนขาบนเตียง ลุกนั่ง และเดินระยะสั้น โดยปรับตามคำแนะนำของแพทย์และผลเลือด
นอนติดเตียงมานาน จะกลับมาเดินได้ไหม?
หลายคนกลับมาลุกนั่งและเดินได้ ขึ้นกับระยะของโรค แรงที่เหลือ และระยะเวลาที่นอน ยิ่งเริ่มฝึกเร็วยิ่งดี นักกายภาพจะประเมินและฝึกเป็นขั้น จากขยับบนเตียง ลุกนั่ง ยืน ไปจนถึงเดินพร้อมอุปกรณ์ช่วย
ผู้ป่วยมะเร็งควรออกกำลังกายไหม?
การออกกำลังกายที่เหมาะสมช่วยลดอาการอ่อนเพลียและคงความแข็งแรงระหว่างและหลังการรักษา ควรปรับตามคำแนะนำของแพทย์และผลเลือด นักกายภาพบำบัดจะเลือกความหนักให้ปลอดภัย
แขนบวมหลังผ่าตัดเต้านม ทำอย่างไร?
ควรแจ้งแพทย์ผู้รักษา นักกายภาพบำบัดช่วยด้วยการออกกำลัง การดูแลผิว และคำแนะนำการใช้แขนร่วมกับทีมแพทย์ บางรายต้องได้รับการดูแลจากผู้เชี่ยวชาญด้านภาวะบวมน้ำเหลืองโดยเฉพาะ
ผู้ป่วยระยะท้ายทำกายภาพได้ไหม?
ได้ เป้าหมายคือความสุขสบาย ลดปวดและแผลกดทับ และช่วยให้ครอบครัวดูแลได้ง่ายขึ้น ไม่ได้เน้นการฝึกหนัก